Wystąpienie: Dorota Marek

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług.

Rozmawiamy dziś o uszczelnieniu systemu podatkowego, ale w gruncie rzeczy debatujemy o czymś znacznie istotniejszym - o zdrowiu, bezpieczeństwie i przyszłości najmłodszego pokolenia Polaków. Obecne przepisy, które funkcjonują w naszym kraju, od lat zawierają lukę. Pozwalają one na to, aby napoje bezalkoholowe, w których udział soku owocowego lub warzywnego wynosi zaledwie 20%, korzystały z preferencyjnej 5-procentowej stawki VAT. Intencja tego przepisu w przeszłości była słuszna. Chodziło o promowanie zdrowych, naturalnych soków, jednak rynek i wielkie koncerny bardzo szybko znalazły sposób, by ten szlachetny cel wykorzystać. Widzimy wyraźnie, jak ta ulga stała się po prostu narzędziem do optymalizacji podatkowej dla producentów napojów energetyzujących oraz piw i win w wariancie 0%. Wystarczy dolać do puszki napoju z kofeiną czy tauryną odrobinę soku jabłkowego, aby państwo polskie de facto dotowało taki produkt niższą stawką VAT.

Jako wiceprzewodnicząca Komisji Polityki Społecznej i Rodziny, a prywatnie po prostu jako babcia absolutnie nie mogę się na to zgodzić. To my, dorośli, jesteśmy odpowiedzialni za to, jakie wzorce przekazujemy. Produkty typu piwo bezalkoholowe czy wino 0%, które do złudzenia przypominają prawdziwy alkohol, mają ten sam kolor, zapach, niemal identyczną etykietę i nazewnictwo, oswajają dzieci z kulturą picia. To nie jest niewinna alternatywa.

To ukryte budowanie przyszłych, groźnych nawyków konsumenckich u najmłodszych. Rzecznik praw dziecka alarmował, że system profilaktyki i wychowania w trzeźwości ma potężne braki. Widzimy to w twardych danych. Rynek piw bezalkoholowych rośnie w lawinowym tempie, generując ponad 1,7 mld zł przychodu rocznie, podczas gdy cały rynek piwa maleje. Z kolei napoje energetyzujące to prawdziwa plaga w naszych szkołach. Kołatanie serca, rozdrażnienie, problemy ze snem - to codzienne skutki, jakie odczuwa młodzież po spożyciu tych naszpikowanych chemią i pobudzaczami płynów. Nasz rząd kładzie temu kres. Projekt, który dziś omawiamy, podnosi stawkę VAT na tego typu napoje z 5 do 23%, a w przypadku usług gastronomicznych z 8 na 23%. Zrównujemy opodatkowanie tych produktów z innymi towarami, eliminując niesprawiedliwe przywileje.

Ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r. W trosce o bezpieczeństwo najmłodszych i przywrócenie elementarnej logiki w przepisach podatkowych Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska w pełni popiera rządowy projekt ustawy i będzie głosował za jego przyjęciem. Dziękuję.

(Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Dorota Niedziela)